SSI vraagt om oplossing voor de governance-blokkade
19-06-2026 om 11:59
Een opiniebijdrage van Shirell James, Vice President of Supply Chain Advisory, Blue Yonder
Het voorstel van de EU om de inkoop bij meerdere leveranciers te bevorderen, benadrukt een belangrijke verandering: toeleveringsketens zijn niet langer alleen een logistiek backoffice-thema, maar strategische activa waarvan de veerkracht cruciaal is voor de continuïteit van de bedrijfsvoering en de economische stabiliteit. Maatregelen ter bevordering van diversificatie van leveranciers kunnen een nuttig instrument zijn om de veerkracht van toeleveringsketens te versterken en het risico van verstoringen te verminderen, evenals de potentiële instrumentalisering van de handel te beperken. Dergelijke maatregelen zijn het meest effectief wanneer ze worden uitgevoerd als onderdeel van een breder, op actiegerichtheid gericht beleid.
De veerkracht van toeleveringsketens komt voort uit transparantie, meetbaarheid en operationele gereedheid langs de gehele waardeketen. Om deze te versterken, zouden bedrijven hun leveranciersnetwerken volledig in kaart moeten brengen, inclusief upstream leveranciers en grondstofbronnen, knooppunten met verhoogd risico identificeren en de potentiële financiële en dienstverleningsgerelateerde impact van verstoringen kwantificeren. Dit stelt bedrijven in staat om realistische hersteltijddoelen voor kritieke artikelen vast te stellen, maatregelen voor risicobeperking te prioriteren die meetbare voordelen opleveren, en wijzigingen in de gebieden van voorraad, inkoop of logistiek te besluiten op basis van een duidelijke businesscase.
Praktische maatregelen die duurzame veerkracht bevorderen, omvatten voortdurende transparantie langs de toeleveringsketen, scenario-gebaseerde stresstests, duidelijke cross-functionele sturing en investeringen in beslissingsondersteunende oplossingen die risico’s bijna in real-time in kaart brengen. Operationele strategieën zoals multi-sourcing, strategische voorraadplaatsing, nearshoring en alternatieve materialen zijn allemaal zinvolle maatregelen, maar hun nut hangt af van de vraag of ze het risico in verhouding tot de kosten aanzienlijk verminderen.
Veel systemische risico’s liggen buiten het hoogste niveau: zelfs meerdere aangewezen leveranciers kunnen dezelfde grondstofbronnen, verwerkingslocaties of transportknelpunten gebruiken. China’s controle over de toeleveringsketens van kritische grafiet- en batterijmaterialen illustreert deze uitdaging. Pekings exportcontroles voor natuurlijke vlokgrafiet, synthetisch bolgrafiet en belangrijke anodematerialen tonen aan hoe meerdere leveranciers nog steeds afhankelijk kunnen zijn van dezelfde upstream bron. Een diversificatie aan de bovenkant van de toeleveringsketen elimineert niet het concentratierisico verderop.
Het is essentieel om deze upstream afhankelijkheden te erkennen en aan te pakken. Even belangrijk is het vermogen om snel te handelen bij verstoringen, aangezien een snelle detectie en oplossing de verliezen aanzienlijk kan verminderen. Zowel publieke als private actoren moeten hier hun steentje bijdragen. Verbeterde markttransparantie, een sectorbrede gegevensuitwisseling en gerichte overheidssteun voor kritische tussenproducten kunnen de inspanningen van bedrijven aanvullen en een effectievere risicobeheer op grote schaal mogelijk maken.
Dit zou maatregelen kunnen omvatten zoals het verkorten van de reactietijden in de toeleveringsketen – een aanpak die in de farmaceutische industrie, waar de continuïteit van de levering wordt gewaarborgd door gestructureerde noodplanning en snelle escalatieprotocollen, al in een gevorderd stadium is gevestigd. Dit zou ook de beoordeling van de financiële impact van bepaalde risico-incidenten en de ontwikkeling van beproefde crisishandleidingen kunnen omvatten, die alle betrokkenen langs de gehele toeleveringsketen betrekken.
Kortom: diversificatie van leveranciers is een positieve stap, maar moet deel uitmaken van een holistisch, datagestuurd risicobeheerraamwerk, waarbij transparantie, meetbaarheid, voorzorg en snelle reactie centraal staan. Deze vaardigheden – en niet een enkele regel – maken toeleveringsketens echt veerkrachtig, en zouden voor bedrijven die langdurige veerkracht willen opbouwen, het prioritaire doel moeten blijven.
